Wyznania anonimowego samobójcy ("Odgłosy robaków - zapiski mumii")

NA HORYZONCIE Tegoroczny triumfator festiwalu Planet Doc Review to zadziwiające świadectwo doświadczania śmierci. Głównym bohaterem, o ile można go w taki sposób określić, jest anonimowy mężczyzna, którego zmumifikowane ciało zostało znalezione w zniszczonej plastikowej łubiance w środku lasu.

Jedyne, co po sobie pozostawił, to notatnik ze wstrząsającym zapisem ostatnich dwóch miesięcy swojego życia. Okazało się, że człowiek ten popełnił samobójstwo głodząc się na śmierć. Co więcej, metodycznie zaplanował tak groteskowy sposób opuszczenia ziemskiego padołu. Jego zapiski noszą miejscami znamiona czegoś w rodzaju celebracji - zmęczony swoim istnieniem, zapragnął wysłać ironiczny uśmiech w kierunku pustych oczodołów przeznaczenia. Motywy na zawsze pozostaną nieznane. Nigdy nie ustalono jego tożsamości.

"Odgłosy robaków - zapiski mumii" to celuloidowy esej podpisany piórem Petera Liechti. Pochodzący ze Szwajcarii twórca dopisuje do odczytywanych zza kadru zapisków anonimowego samobójcy własną interpretację tego, co mógł on widzieć i przeżywać. Stara się przy tym podkreślić snute w strumieniu świadomości refleksje na temat życia i śmierci, wiary i ludzkiej ułomności, natury i fizyczności. Wadą filmu jest kontrast między przejmującym wyznaniem człowieka totalnie zmęczonego życiem a piękną, wystylizowaną formą, w jaką reżyser ubrał swoją interpretację. Jest to oczywiście uzasadnione nieco poetyckim podejściem do tematu, skupieniem się na metafizycznym doświadczeniu opisanym przez zmarłego. Jednak jego zapiski mają również bardzo dosadną "fizyczną" stronę. Natomiast u Liechtiego nie ma miejsca na brud, zmęczenie, mętne spojrzenie człowieka, którego organy wewnętrzne umierają jedno po drugim, który kaszle krwią, dla którego podstawowe kwestie fizjologiczne stają się obezwładniającym ciężarem. Przed popadnięciem w artystyczną pułapkę ratuje eklektyzm opcji, z którymi twórca wraz ze swoim "bohaterem" pozostawiają widza. Interpretacja zależeć tu będzie jedynie od indywidualnej wrażliwości.

Anonimowy męczennik nie spodziewał się zapewne, że stanie się sławny, a jego świadectwo posłuży za materiał do refleksji. Chciał zniknąć ze świata. Ciekawe, czy byłby zadowolony z takiego obrotu spraw?

"Odgłosy robaków - zapiski mumii"

reż. Peter Liechti

Dzisiaj, godz. 22.00, Helios, sala 6

Sobota (1.08), godz. 19.15, Helios, sala 8