Prof. Wojciech Witkiewicz Ambasadorem Wrocławia 2011

- Trzeba mieć odwagę marzyć, by mieć siłę do realizowania tych marzeń. Tę nagrodę przyjmuje nie tylko dla siebie, lecz także dla moich nauczycieli i współpracowników. Jestem Dolnoślązakiem, jestem związany z Wrocławiem prawie 50 lat i już tutaj chyba pozostanę do końca życia - mówił podczas poniedziałkowej gali uroczystości wręczenia tytułu Ambasadora Wrocławia prof. Wojciech Witkiewicz.

"Gazeta Wyborcza" przyznaje od czterech lat nagrodę Ambasador Wrocławia. Chcemy uhonorować ludzi, dzięki którym rosną sława i prestiż miasta. Na placówki dyplomatyczne wysłaliśmy już niemieckiego historyka prof. Gregora Thuma, pisarza Marka Krajewskiego, Władysława Frasyniuka i Bogdana Zdrojewskiego oraz żydowską artystkę z Norwegii Bente Kahan.

16 maja do naszego korpusu dyplomatycznego dołączył chirurg, który od 40 lat nie odchodzi od stołu operacyjnego, a od 27 lat praktycznie nie wychodzi z Wojewódzkiego Szpitala Specjalistycznego przy ul. Kamieńskiego.

Pracę zaczyna najpóźniej o 5.30, a kończy o 22. Bywa, że przez kilka dni nie wraca do domu. - Chirurg powinien być z chorym od momentu podjęcia operacji do chwili, kiedy może go wypuścić do domu. Mam odejść od stołu operacyjnego, bo mi się czas pracy skończył? - dziwi się prof. Witkiewicz, gdy słyszy komentarze na temat swojego "pracoholizmu".

Przeczytaj także CV Ambasadora Wrocławia

Jego szpital ma od 2006 roku status Ośrodka Badawczo-Rozwojowego, ale o rozwój i innowacyjność prof. Witkiewicz dba od otwarcia placówki. Pierwszy na Dolnym Śląsku tomograf ("bo nie chciałem wozić chorych do Poznania"), rezonans, laparoskop, aparat do radioterapii śródoperacyjnej chorych z nowotworem piersi to jego zasługa. Dzisiaj te urządzenia są w szpitalach standardem, ale pionier łatwego życia nie miał.

- Zamiast spokojnie leczyć, szukałem sponsorów, wciąż kombinowałem, skąd wziąć pieniądze. Czasem pojawiała się myśl, że może nie trzeba było starać się o pozyskanie dla szpitala tak zaawansowanych technologicznie urządzeń - mówił Wojciech Witkiewicz.

Ambasador Wrocławia 2011: gala przyznania nagrody

Na szczęście myśl znikała, a zostawało przekonanie, że Wrocław powinien powiększać dorobek wielkich chirurgów, którzy tu kiedyś udowadniali, że nie jesteśmy medyczną prowincją. Klinika chirurgiczna zorganizowana na początku XX wieku przez prof. Jana Mikulicza-Radeckiego była najnowocześniejsza w Europie, a Wrocław może się szczycić mianem kolebki światowej torakochirurgii. To tu wprowadzano nowe metody operacyjne i wypróbowywano nowe narzędzi, m.in. endoskop.

To samo robi prof. Witkiewicz. Tylko dzięki jego uporowi Polska zobaczyła robota da Vinci. A co ważniejsze, zobaczyła go we Wrocławiu.

Robota wymyślono na zlecenie Pentagonu; zdalnie sterowany da Vinci miał zastąpić lekarzy na polu walki. Dziś na całym świecie pomaga chirurgom przy zabiegach małoinwazyjnych: bez dużych cięć, przy minimalnym przetaczaniu krwi. Prawdziwy mistrz.

- Pod koniec lat 90. byłem w USA i tam już wtedy działały pierwsze roboty chirurgiczne. Nie uczestniczyłem w operacji, ale miałem okazję zobaczyć, jak funkcjonuje taki robot. To było jak science fiction: robot będący przedłużeniem ludzkiej ręki. Ręka chirurga może zadrżeć, nie widzi, nie wszędzie jest w stanie dotrzeć. Robot nie ma tych problemów. Z niedowierzaniem patrzyłem na jego możliwości, ale marzyłem, żeby go sprowadzić do Wrocławia - opowiadał prof. Witkiewicz.

Ambasador Wrocławia 2011: prof. Wojciech Witkiewicz

Zaczął walczyć o pieniądze i tworzyć zespół, do którego da Vinci mógłby dołączyć. Jego ludzie zaczynali od świń w Strasburgu, którym wycinali nerki, jelita, zakładali szwy. - Przeżyły - zaznaczają chirurdzy. Potem uczyli się pod okiem najlepszych w Europie: w Szwecji u prof. Jana Perssona, ginekologa, we Włoszech u prof. Giuseppe Spinoglio i w znakomitym ośrodku urologicznym w belgijskim Aalst u prof. Aleksa Mottrie. W grudniu mistrzowie przyjechali do Wrocławia, żeby przeprowadzić pierwsze operacje. Teraz wrocławianie - dziewięciu lekarzy i siedem pielęgniarek - operują już sami. A pacjenci szturmują drzwi gabinetu Witkiewicza, bo chcą trafić pod skalpel robota.

Da Vinci kosztował 8 mln zł z grantu Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego. Jedna operacja kosztuje od 5 do 20 tys. zł - to koszt serwisowania, amortyzacji, narzędzi, które trzeba wymieniać co 10 zabiegów. Od grudnia we Wrocławiu przeprowadzono za pomocą Da Vinci zabiegi na 30 osobach, głównie z nowotworami prostaty, macicy, jelita grubego. Pacjentów wybiera się według kolejki i są to raczej trudne przypadki.

- Byłem sceptyczny, bo robot jest drogi, ale teraz zmieniam zdanie - mówił "Gazecie" Andrzej Włodarczyk, wiceminister zdrowia i chirurg, kiedy przetestował robota. - Niesamowita jest jego precyzja, mała utrata krwi przez pacjenta, oszczędny sposób operowania.

Na świecie działa 1700 robotów da Vinci, z czego aż 1300 w USA, gdzie został wymyślony. W Europie pracuje ponad 300, ale w Polsce jest tylko jeden, w szpitalu prof. Witkiewicza. - Musicie mieć więcej takich robotów, bo inaczej świat zostawi Polskę daleko w tyle - mówił dr Sławomir Marecik z University of Illinois w Chicago, który operował we Wrocławiu za pomocą robota da Vinci. Prof. Witkiewicz stanął już do tego wyścigu.

Werdykt Kapituły Ambasadora Wrocławia

** Mecenasem tegorocznej nagrody jest MPWiK

** Podziękowania: dla Wrocławskiego Teatru Lalek, Welcome Catering, Centrum Wina i Resursy - kawiarni letniej